De-risking у банківському секторі України: правовий аналіз ризик-орієнтованого підходу та механізмів захисту прав клієнтів

Випуск: № 5, 2026

Doi: https://doi.org/10.37634/efp.2026.5.9p

Статтю присвячено правовому аналізу феномену де-риcкінгу (de-risking) в банківському секторі України. Досліджено суперечність між вимогами AML-комплаєнсу та забезпеченням фінансової інклюзії. Виявлено системні недоліки чинного законодавства та відсутність ефективного механізму оскарження рішень банків про відмову в обслуговуванні. Запропоновано законодавчі зміни з метою збалансування ризико-орієнтованого підходу та захисту прав клієнтів.

Ключові слова : де-рискінг, фінансовий моніторинг, AML-комплаєнс, захист прав клієнтів, ризикоорієнтований підхід

References:

1. Verkhovna Rada Ukrainy. Term “De-risking”. Terminology of legislation. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/term/de-ryskinh (in Ukrainian).

2. Law of Ukraine “On prevention and counteraction to the legalization (laundering) of proceeds from crime, the financing of terrorism and the financing of the proliferation of weapons of mass destruction” of 6.12.2019 No. 361-IX. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/361-20#Text (in Ukrainian).

3. Resolution of the Board of the National Bank of Ukraine “On approval of the Regulation on the implementation of financial monitoring by banks” of 19.05.2020 No. 65. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/v0065500-20#Text (in Ukrainian).

4. FATF. Jurisdictions under Increased Monitoring. 27 October 2023. URL: https://fatf-gafi.org/

5. Civil Code of Ukraine: Law of Ukraine of 16.01.2003 No. 435-IV. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/435-15#Text (in Ukrainian).

6. FATF Recommendations. URL: https://www.fatf-gafi.org/en/topics/fatf-recommendations.html

7. Law of Ukraine “On Banks and Banking Activity” of 7.12.2000 No. 2121-III. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2121-14#Text (in Ukrainian).

Завантажити статтю